Trumps WK boycotten? Denemarken wereldkampioen, dat zou pas mooi zijn

President Donald Trump en FIFA-voorzitter Gianni Infantino tijdens de loting voor het WK voetbal in 2026 in de Verenigde Staten. (Foto: ANP)

In dit artikel

De feiten: Moet Nederland het WK boycotten vanwege Trump?

Bron: VN, EDM, Bild

Het Nederlands elftal moet afzien van deelname aan het wereldkampioenschap voetbal, komende zomer in Canada, de Verenigde Staten en Mexico. Dat schrijft althans Bernard Welten, voormalig korpschef van de Amsterdamse politie, op LinkedIn. Welten, tegenwoordig lid van de wetenschappelijke adviesraad voor politie, bepleit ‘een zichtbaar maatschappelijk signaal’ aangezien ‘sport wordt gebruikt als decor voor autoritaire normalisering en geopolitieke chantage’.

De boodschap: wie meedoet aan het sportfeest in (onder meer) het land van Donald Trump, steunt het beleid van de Amerikaanse president. Een door journalist Teun van de Keuken geïnitieerde petitie met dezelfde strekking was dinsdagochtend 20 januari meer dan vijftigduizend keer ondertekend. ‘Eén Hitler-toernooi was genoeg,’ schreef Van de Keuken, doelend op de Olympische Spelen van 1936 in de hoofdstad Berlijn van nazi-Duitsland.

De wens om het WK te dwarsbomen, klinkt ook buiten Nederland. Zo verzochten 26 Britse parlementariërs wereldvoetbalbond FIFA om de Verenigde Staten de organisatie van het toernooi te ontnemen. In hun motie schrijven ze dat Amerikaanse sporters überhaupt niet welkom zouden moeten zijn op grote internationale toernooien zolang Trumps wetteloze imperialisme hoogtij viert. En in een peiling van de Duitse krant Bild schaarde 47 procent van de lezers zich achter het idee om het WK te boycotten, mocht Trump Groenland annexeren.

Het WK begint op 11 juni in Mexico-Stad, de finale is op 19 juli in New Jersey. Nederland speelt zijn drie groepswedstrijden op Amerikaanse bodem: in Dallas, Houston en Kansas City.

EW's visie: Iedere voetbalfan kan besluiten het WK te boycotten

Door: Joppe Gloerich, redacteur Nederland en Cultuur

Dat de streken van Donald Trump vroeg of laat zouden leiden tot de oproep om het WK in Noord-Amerika links te laten liggen, stond in de sterren geschreven. Nu Trump zijn zinnen heeft gezet op grondgebied van NAVO-bondgenoot Denemarken is de maat kennelijk vol voor voetbalfans in Europa, de bakermat van het voetbal.

Valt er wat te zeggen voor een boycot? De ironie van een voetbalfeest dat zich grotendeels afspeelt in het land van de vermaledijde Amerikaanse president is in elk geval overduidelijk. Of, zoals een LinkedIn-gebruiker schreef in reactie op het bericht van Bernard Welten: ‘Onze jongens en meisjes in het groen moeten zich voorbereiden op een confrontatie met de leider van hetzelfde land als waar onze jongens in het oranje straks vrolijk gaan voetballen.’

Ook kun je vaststellen dat op zijn minst één argument tégen een sportboycot ditmaal niet aan de orde is. In de aanloop naar het wereldkampioenschap in Qatar en de Olympische Winterspelen van Beijing (beide in 2022) gold dat zo’n toernooi juist aandacht vestigde op de mensenrechtenschendingen en andere misstanden in het organiserende land.

Waarom een WK-boycot tegen Trump niet zo eenvoudig is

Maar met die redenering kom je ditmaal niet weg. Er is geen WK nodig om te weten wat de Amerikaanse regering zoal uitspookt. En omgekeerd: Amerikaanse burgers hebben geen influx van Oranjefans nodig om te weten dat er in de wereld meer bestaat dan de grimmige denkbeelden van hun president. Vrije pers bestaat gelukkig nog in de Verenigde Staten, en buitenlandse journalisten zijn er te over.

Tegenstanders wijzen ook graag op de hypocrisie van een sportboycot: waarom moet je als land een statement maken over de rug van de sporters en supporters, terwijl je wel vrolijk handel drijft met het onwelgevallige regime in kwestie? Wederom: terecht punt inzake Qatar, China en Rusland, maar niet wat betreft Trump. Europese landen verkennen immers ook de opties om de Verenigde Staten economisch te raken.

Afwezigheid van Europese grootmachten zou inderdaad een serieus afbreuk doen aan het aanzien van het WK. Het gezichtsverlies zou aanzienlijk zijn voor Trump, die veel prestige ontleent aan de organisatie van het WK, en de Olympische Spelen van 2028 in Los Angeles. Want terwijl de Europese invloed op politiek en economisch gebied tanende is, is het oude continent in het voetbal gelukkig nog wereldmacht nummer 1.

Een boycot van het WK levert Nederland weinig op

Helaas zal het gastheerschap van het WK geen blijvende reden zijn voor Trump om zich wat diplomatieker te gedragen. Sterker nog, hij gebruikt het toernooi om zijn macht nog eens extra te laten gelden in ‘linkse’ speelsteden.

Toch zijn er goede redenen om te betogen dat een boycot onwenselijk is. Ten eerste tref je medeorganisatoren Canada en Mexico extra hard met een boycot. Die landen liggen nota bene zelf het vaakst in de clinch met Trump. En de suggestie om Amerikaanse stadions te schrappen uit het schema, stuit op duizend-en-één praktische bezwaren, aangezien liefst 78 van de 104 wedstrijden in de Verenigde Staten worden gespeeld.

Van belang is ook dat, mocht Nederland besluiten tot een boycot, het in feite datgene doet wat het de Amerikanen verwijt: goede politieke sier maken met de sport als gereedschap. En dat terwijl sport juist een middel is dat door zijn relatief onschuldige karakter ‘verbindend’ werkt – binnen een land zelf, maar ook tussen landen onderling. De atleten, niet op aarde om stelling te nemen in een geopolitiek conflict, beroof je daarnaast van een hoogtepunt in hun leven.

Hoe fans en sponsors een statement kunnen maken

Bovenal geldt dat iedereen helemaal voor zichzelf kan besluiten het WK te boycotten.  Sponsors en adverteerders die bij nader inzien niet met het toernooi willen worden geassocieerd, kunnen afhaken.

En voetbalfans kunnen bijdragen aan het mislukken van ‘Trumps’ WK door niet zo’n belachelijk duur wedstrijdticket te kopen en niet naar Amerika af te reizen. Of door in juni en juli geen tv te kijken en door alle commerciële uitingen keihard te negeren.

En door te hopen dat het toernooi, met al die krakkemikkige deelnemers, dodelijk saai wordt en het Trump-vijandige Spanje als winnaar krijgt. Of nog beter: Denemarken, al moet dat land zich nog wel even kwalificeren.

Wie zegt wat over een mogelijke boycot van het WK?

Bron: AD, WNL

Cabaretier Freek de Jonge, die in 1978 vergeefs oproep tot een boycot van het WK in Argentinië: ‘Ik vind het fantastisch. Ik zal de petitie tekenen. Ik ben heel benieuwd of het wél gaat lukken als ik me er eens níet mee bemoei.’

Tv-presentator Tom Egbers gaat de petitie niet tekenen. ‘Wat Trump doet kan niet, maar ik vind niet dat we het WK moeten boycotten. Maar er zullen momenten komen dat het niet te harden is.’

Jürgen Hardt (CDU), lid van de Bondsdag: ‘Het afgelasten van het toernooi kan een laatste redmiddel zijn om president Trump tot rede te brengen.’

KNVB-voorzitter Frank Paauw zegt dat het Nederlands elftal ‘tot nu toe wel’ naar het WK gaat. ‘Maar Trump dreigt een hoop.’