Fisher Investments Nederland beschrijft haar ervaringen met veel populaire economische indicatoren, waaronder de detailhandelsverkopen, die vaak veel aandacht krijgen in de financiële media. Veel commentatoren die wij volgen, behandelen de detailhandelsverkopen als een maatstaf voor consumentenbestedingen. Maar deze interpretatie is volgens ons te beperkt en wij denken dat beleggers baat hebben bij een beter begrip van het onderscheid tussen detailhandelsverkopen en huishoudelijke consumptie in bredere zin.
Detailhandelsverkopen trekken de aandacht om een aantal redenen: Uit de ervaringen van Fisher Investments Nederland blijkt dat de meeste grote economieën een maandelijks rapport publiceren, wat de mogelijkheid biedt om verschillende landen op een regelmatige en actuele basis met elkaar te vergelijken. Amerika is karig met het publiceren van maandelijkse cijfers over de consumentenbestedingen. Omdat de meeste andere landen die cijfers elk kwartaal publiceren als onderdeel van het bbp-rapport (bruto binnenlands product, een door de overheid berekende maatstaf van de economische productie), behandelen sommige commentatoren die wij volgen de maandelijkse detailhandelsverkopen als een vroege blik op de trends in de consumentenbestedingen. Detailhandel is voor velen ook herkenbaar, omdat de activiteit in winkelwijken eenvoudig kan worden waargenomen. Het is immers een economisch tijdverdrijf waar de meesten van ons aan deelnemen.
Hoewel detailhandelsverkopen gedeeltelijk een afspiegeling zijn van de consumentenbestedingen (waarover later meer), hebben ze hun beperkingen. Als maatstaf zijn veel barometers niet gecorrigeerd voor inflatie, wat betekent dat snel stijgende prijzen het beeld enigszins kunnen vertekenen. Enkele landen (bijv. het Verenigd Koninkrijk en Canada) houden hier rekening mee door de verkoopvolumes te publiceren, die beter weergeven hoeveel spullen retailers verkopen ten opzichte van de waarde van die spullen, maar de meeste landen doen dit niet, zo blijkt uit de ervaringen van Fisher Investments Nederland met publicaties van economische cijfers. Sommige statistiekbureaus publiceren ook geen voor seizoensinvloeden gecorrigeerde maandcijfers en baseren zich in plaats daarvan op jaar-op-jaar-groeipercentages. Hoewel jaarcijfers vergelijken nuttig kan zijn, kunnen ze worden vertekend door gebeurtenissen van een jaar geleden (zoals een eenmalige omzetdaling), waardoor het moeilijk is om recentere trends te onderscheiden.
Maar de grootste tekortkoming van de detailhandelsverkopen is volgens ons dat ze grotendeels een subcategorie van de uitgaven aan goederen weerspiegelen, terwijl het gros van de consumentenbestedingen betrekking heeft op diensten.[i] De detailhandelsverkopen in de VS omvatten wel horecadiensten, maar geen andere diensten. En de meeste andere maatstaven richten zich ook voornamelijk op goederen. De Britse detailhandelsindex geeft bijvoorbeeld de verkoop weer van voedingswinkels, warenhuizen, non-food-winkels, textiel-, kleding- en schoenenwinkels, non-store-detailhandel en brandstoffen voor motorvoertuigen.[ii] De cijfers die Eurostat over de detailhandelsverkopen in de Europese Unie publiceert, zien er ongeveer hetzelfde uit en geven de verkoop weer van onder andere voedingsmiddelen, non-food-producten, huishoudelijke apparaten en culturele en recreatieve goederen.[iii] Hoewel dit een indicatie kan geven over de toestand van de detailhandel, is het volgens Fisher Investments Nederland niet volledig representatief voor de totale consumentenbestedingen.
Neem bijvoorbeeld de huishoudelijke uitgaven in het Verenigd Koninkrijk voor het boekjaar dat eindigt in maart 2024. De grootste categorieën zijn huisvesting (18%), transport (14%) en recreatie & cultuur (12%).[iv] Sommige van deze categorieën omvatten goederen (bijv. motorvoertuigen en sportuitrusting), maar vele zijn diensten (bijv. huur voor huisvesting, onderhoud van voertuigen en het bijwonen van een sportevenement).[v] Voor de Europese Unie is de verdeling vergelijkbaar, met drie categorieën die ongeveer de helft van de huishoudelijke uitgaven uitmaken: huisvesting (23,6%), voeding en niet-alcoholische dranken (13,2%) en transport (12,7%).[vi] In de VS vormen diensten bijna 70% van de particuliere consumentenbestedingen, terwijl goederen ongeveer 30% uitmaken.[vii]
Bovendien zijn de meeste uitgaven voor diensten minder volatiel. Die uitgaven schommelen in de regel niet zoveel als andere grote economische categorieën, zoals export, import en bedrijfsinvesteringen, blijkt uit de ervaringen van Fisher Investments Nederland met historische gegevens. Wanneer de economische omstandigheden uitdagend zijn, worden waarschijnlijk minder snel dure artikelen als een nieuwe jas (wat onder detailhandel valt) gekocht, maar huur wordt normaliter wel nog steeds betaald en ook bijvoorbeeld noodzakelijke medicijnen worden nog steeds gekocht. Vanuit macro-economisch perspectief zijn consumentenbestedingen, in tegenstelling tot wat vaak gedacht wordt, volgens ons geen doorslaggevende economische factor.
Fisher Investments Nederland is van mening dat detailhandelsverkopen het meest relevant zijn voor de sectoren duurzame consumentengoederen en basisconsumptiegoederen. Het evalueren van verkooptrends kan helpen om te bepalen of het sentiment tegenover deze categorieën te hoog of te laag is ten opzichte van de werkelijkheid. Inzicht in het onderscheid tussen detailhandelsverkopen en bredere consumentenbestedingen kan ook helpen om interpretaties van maandelijkse detailhandelsrapporten in perspectief te plaatsen wanneer de media proberen algemene conclusies te trekken over de economie (en dus impliciet over de vooruitzichten voor de aandelenmarkten).
De ervaring van Fisher Investments Nederland met financiële krantenkoppen, bijvoorbeeld, is dat commentatoren de neiging hebben om sterk te reageren op detailhandelsverkopen. We hebben geconstateerd dat experts in het Verenigd Koninkrijk de aanhoudende groei van de detailhandelsverkopen toeschrijven aan kortingen, wat volgens ons impliceert dat de bredere consumentenbestedingen zwak zijn. Ondanks veel gepraat over kortingen aan het begin van 2025, namen de binnenlandse uitgaven van huishoudens in het VK vijf kwartalen op rij toe, tot en met het tweede kwartaal van 2025 (de meest recente cijfers die op het moment van dit schrijven beschikbaar zijn) – aangevoerd door diensten.[viii] Een vergelijkbaar voorbeeld was de veelgebruikte invalshoek die we in 2025 in de VS zagen, waarbij de dalende detailhandelsverkopen zouden impliceren dat de consumentenbestedingen in het algemeen werden aangetast door importheffingen. De detailhandelsverkopen zakten inderdaad in april en mei van 2025 (m-o-m) – mogelijk als gevolg van de onzekerheid rond de importheffingen – maar de bredere particuliere consumentenbestedingen stegen over het algemeen tot en met het derde kwartaal van 2025.[ix]
Detailhandelsverkopen krijgen misschien veel aandacht, maar als u als belegger begrijpt dat het economische belang ervan doorgaans wordt overschat, kan dat helpen om een gedisciplineerd perspectief te behouden bij het analyseren van gegevens.
Volg ons op social media voor de laatste marktontwikkelingen en updates van Fisher Investments Nederland:
Fisher Investments Nederland is de handelsnaam die wordt gebruikt door de vestiging van Fisher Investments Luxembourg, Sàrl in Nederland (“Fisher Investments Nederland”). Fisher Investments Luxembourg, Sàrl is een in Luxemburg geregistreerde besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid (ondernemingsnummer: B228486) wat ook handelt onder de naam Fisher Investments Europe (“”Fisher Investments Europe””). Fisher Investments Europe staat onder toezicht van de CSSF. Statutaire zetel Fisher Investments Europe: K2 Building, Forte 1, Third Floor, 2a rue Albert Borschette, L-1246 Luxembourg. Fisher Investments Europe besteedt sommige aspecten van het dagelijkse beleggingsadvies, portefeuillebeheer en portefeuillehandelingen uit aan gelieerde ondernemingen.
Dit document bevat de algemene visie van Fisher Investments Europe en dient niet te worden beschouwd als persoonlijk beleggings- of belastingadvies of een afspiegeling van de prestaties van cliënten. Er wordt niet gegarandeerd dat Fisher Investments Europe deze visie zal handhaven. Deze kan immers veranderen op grond van nieuwe informatie, analyses of heroverweging. Niets in dit document is als aanbeveling of prognose van marktomstandigheden bedoeld. Het is eerder bedoeld om een standpunt weer te geven. De huidige en toekomstige markten kunnen sterk afwijken van de hier geschetste scenario’s. Bovendien worden geen garanties gegeven met betrekking tot de nauwkeurigheid van eventuele aannames gemaakt in illustraties in dit document.
[i] Bron: Het Amerikaanse Bureau of Economic Analysis, het Britse Office for National Statistics en Eurostat, per 11-12-2025. Verklaring gebaseerd op onze ervaringen met de maatstaven voor particuliere consumentenbestedingen en huishoudelijke uitgaven voor de VS, het VK en de EU.
[ii] Bron: Office for National Statistics, per 11-12-2025.
[iii] Bron: Eurostat, per 11-12-2025.
[iv] Bron: Office for National Statistics, per 12-12-2025. Huishoudelijke uitgaven als percentage van de totale uitgaven op basis van de COICOP-classificatie voor boekjaar 2024.
[v] Ibid.
[vi] “Household Consumption by Purpose,” Staff, Eurostat, per 11-12-2025.
[vii] Bron: Het Amerikaanse Bureau of Economic Analysis, per 11-12-2025.
[viii] Bron: FactSet, per 12-12-2025.
[ix] Bron: FactSet, per 11-12-2025.
