De feiten: Oud-minister Fleur Agema (PVV) wil burgemeester worden
Bronnen: EOMeestal verlopen sollicitaties voor het ambt van eerste burger in het diepste geheim. De selectie wordt gedaan door een vertrouwelijke commissie van de gemeenteraad, die vervolgens de gekozen kandidaat voordraagt voor benoeming.
Het lekken uit de procedure is een strafbaar feit, al weet GroenLinks-PvdA-politicus Esmah Lahlah dat dat geen garantie biedt. Haar sollicitaties in Tilburg en Delft, tijdens de verkiezingscampagne waarvoor zij op nummer 2 op de lijst stond, kwamen op straat te liggen.
De eerste PVV-burgemeester
Oud-minister van Zorg, Fleur Agema (PVV), kiest nu de vlucht naar voren. In diverse mediaoptredens, waaronder Dit is de week (EO) van afgelopen zaterdag, spreekt ze openlijk over haar ambitie om de eerste ‘PVV-burgemeester’ te worden – en over hoeveel tegenstand zij daarbij ervaart.
Agema: ‘Ik heb als minister laten zien dat ik minister was voor alle Nederlanders, voor alle zorgverleners en iedereen die zorg nodig heeft, zonder aanziens des persoons.’ Kritiek op haar PVV-verleden ervaart zij als een ‘brandmerk’, ‘terwijl ik een uitstekende burgemeester zou zijn, voor iedereen en voor mijn stad’.
EW’s visie: Er moeten PVV-ministers komen, maar ook Wilders blokkeert dat
Door: Geerten Waling, redacteur rechtsstaat‘Moet je jouw minachting nou zien,’ zei Fleur Agema tegen commentator Ronith Palache die vond dat een verleden bij de islamkritische PVV ‘onverzoenlijk’ zou zijn met het burgemeesterschap.
Het was een terechte reactie op een harde aanval van de tafeldame van het EO-programma Dit is de week. Palache gaf, na haar eerdere, persoonlijke aanval tegen Wierd Duk in hetzelfde programma, andermaal blijk van een welhaast fysieke afkeer tegen gasten met een rechts profiel.
Waarom zijn er geen PVV-burgemeesters?
Helaas ging de ophef die volgde vooral over de aanval van Palache en niet over de grotere vraag: waarom zijn er eigenlijk geen burgemeesters van de PVV?
Er zijn twee simpele antwoorden: ten eerste omdat burgemeesters als het goed is nooit ‘van een partij’ zijn (maar ‘boven de partijen staan’). Ten tweede omdat de PVV behalve Geert Wilders geen leden heeft.
Maar dat is flauw: slechts 1 op de 10 burgemeesters (342 in totaal) is ‘partijloos’ of hooguit verbonden aan een lokale partij. Vrijwel alle burgemeesters hebben dus carrière gemaakt bij een landelijke partijvereniging, vooral de VVD (93), het CDA (89) en de PvdA (55).
Genoeg PVV’ers zijn geschikt als burgemeester
En in het twintigjarige bestaan van de PVV, sinds 22 februari 2006, zijn er genoeg PVV-politici geweest die in aanmerking zouden komen voor een bestuurlijke functie. Zeker sinds het kabinet-Schoof.
Was Marjolein Faber volgens alle standaarden een zwakke minister, anders was dat voor zorgminister Fleur Agema en infra-minister Barry Madlener. Ook staatssecretarissen Ingrid Coenradie, Vicky Maeier en Zsolt Szabó wekten de indruk zich senang te voelen in hun functie.
Ook het (even korte) voorzitterschap van de Tweede Kamer door Martin Bosma, PVV-er van het eerste uur, bewees dat een prominente bestuurlijke en ceremoniële taak in het bestel niet te hoog gegrepen hoeft te zijn voor iemand uit die partij.
Wel is het zo dat Geert Wilders zijn partij al twintig jaar centralistisch en sektarisch leidt. Zonder leden, zonder congressen en zonder sterke lokale afdelingen die kweekvijvers kunnen zijn voor nieuw politiek en bestuurlijk talent.
De paar sterke politici die hij heeft, zoals die hierboven, houdt hij angstvallig in de gaten en weigert hij verder op weg te helpen in hun carrière.
Daarmee fnuikt hij de ambitie en het talent van deze PVV-ers, maar laat hij ook de miljoenen kiezers in de steek die het wellicht fijn zouden vinden af en toe ook een burgemeester van ‘PVV-huize’ te zien aantreden.
Maar het ligt niet alleen aan de PVV – en dat is kwalijk
Maar dat Fleur Agema voorlopig geen burgemeester wordt, terwijl ze daar wel al maanden opzichtig een gooi naar doet, ligt niet alleen aan haar PVV-achtergrond. Elke PVV-politicus ervaart na het vertrek uit de politiek hoe groot het stigma is van deze partij op de arbeidsmarkt.
Zeker in het openbaar bestuur bestaat een collectieve afkeer van Geert Wilders en zijn PVV. Dat komt deels door standpunten van de PVV (en uitspraken van hun leider) die ingaan tegen de principes van de rechtsstaat. Maar deels ook omdat volgens velen de PVV een groot gevaar is voor de democratie. Dat laatste is meestal ingegeven door inhoudelijke weerzin tegen de partijlijn, niet tegen een nuchtere analyse van Wilders’ club.
Niet alleen voor de PVV is het belangrijk dat zulke stigma’s worden teruggedrongen. Ook voor de democratie is het van groot belang dat bestuurders van alle kleuren bij kunnen dragen aan goed bestuur en beleid kunnen uitvoeren dat kan rekenen op een breed draagvlak onder de bevolking.
Juist met de gemeenteraadsverkiezingen voor de deur is het wantrouwen van burgers in de politiek een actueel thema. De strijd daartegen begint bij eerlijke vertegenwoordiging van alle geluiden in de samenleving, als het even kan ook met de ambtsketen om.
Reageren? Praat mee op X