Roelof Bouwman Premium Corner

Sigrid Kaag staat haaks op het D66 van 1966

14 september 2021

Wat heeft Sigrid Kaag te zoeken bij D66? Hans Gruijters, oervader van de partij, zou haar direct de deur hebben gewezen, schrijft Roelof Bouwman. Kaag is het voorbeeld dat D66 een heel andere partij is geworden dan was bedoeld bij de oprichting.

Wijd en zijd staat Hans van Mierlo bekend als de oprichter van D66. Dat is niet helemaal terecht.

Roelof Bouwman (1965) is historicus en journalist. Hij schrijft wekelijks over politiek, geschiedenis en media.

De echte oervaders van D66 waren namelijk de Amsterdamse schoolvrienden Peter Baehr en Erik Visser, die vervolgens contact zochten met Hans Gruijters. Pas daarna kwam Van Mierlo in beeld.

Baehr en Visser zouden binnen D66 nooit belangrijke posities bekleden, maar Gruijters wel. De voormalige journalist en kroegbaas was lange tijd het brein van de partij en tussen 1973 en 1977 ook de allereerste D66-minister. In 2005, een jaar na beëindiging van zijn partijlidmaatschap, overleed hij.

Gruijters wilde een partij die weg bleef van ideologieën

In 2018 en 2020 publiceerde zowel Rogier Verkroost als Klaas Tammes een biografie van Gruijters. Sindsdien weten we beter dan ooit wie hij was en waar hij voor stond. En: waar ‘zijn’ D66 volgens Gruijters voor moest staan.

Eerst en vooral was Gruijters gehecht aan rationaliteit. In de politiek diende het te draaien om doelmatigheid, en dus was het zaak zo ver mogelijk uit de buurt te blijven van ideologieën, levensbeschouwelijke leidraden en andere ‘gefixeerde maatschappijbeelden’.

Lees ook de blog van Philip van Tijn over D66-leider Kaag: de Topdiplomaat in de porseleinkast

In de woorden van zijn biograaf Tammes: ‘Gruijters was een man van feiten en niet van principes. Principes verduisterden volgens hem de rationale discussie.’ Dat D66 haar anti-ideologische geboortepapieren eind jaren negentig overboord kieperde en zich – ook tot ongenoegen van Van Mierlo – ging presenteren als een (sociaal-)liberale partij, stond daar uiteraard haaks op.

Laden…

Word abonnee en lees direct verder

Al vanaf 8 euro per maand leest u onbeperkt alle edities en artikelen van EW. Bekijk onze abonnementen.

Verder lezen?

U hebt momenteel geen geldig abonnement. Wilt u onbeperkt alle artikelen en edities van EW blijven lezen? Bekijk dan onze abonnementen.

Bekijk abonnementen

Er ging iets fout

Uw sessie is verlopen

Wilt u opnieuw

Premium Corner

Ingelogde abonnees van EWmagazine kunnen reageren
Bij het plaatsen van een reactie geldt een aantal voorwaarden. Klik hier voor de voorwaarden.

Reacties die anoniem worden geplaatst of met een overduidelijke schuilnaam zullen door de moderator worden verwijderd, evenals reacties die niets met het onderwerp van het artikel te maken hebben. Dit geldt evenzeer voor racistische of antisemitische reacties. De moderator handelt in opdracht van de hoofdredacteur.