Zegelstempel Premium Corner

Dankzij deze vondst aan de IJssel herleeft de riddertijd

03 oktober 2022Leestijd: 6 minuten

Bijzondere vondst werpt nieuw licht op middeleeuwse ruïne aan de IJssel: het persoonlijke zegel van ridder Dirk van Nijenbeek.

Aan de IJssel bij het Gelderse Voorst staat de ruïne van kasteel Nijenbeek. Een bijna vierkante woontoren, opgebouwd uit onregelmatig gevormde kloostermoppen, staat er nog 20 meter hoog te zijn. De gracht is drooggevallen vanwege de lage waterstand. Niet zo lang geleden is hij opnieuw uitgegraven. Bij het voorafgaande archeologisch onderzoek zijn enkele opmerkelijke vondsten gedaan die de bijna achthonderd jaar oude geschiedenis van het kasteel accentueren. Eén vondst springt eruit: een middeleeuws zegelstempel.

Verbroken zegel van ridder Dirk

Archeoloog Jasper Tuinstra (32) van archeologisch onderzoeks- en adviesbureau RAAP haalt het stempel voorzichtig uit een doosje. Hij heeft hem verderop opgegraven. ‘Dit is ie-dan, het persoonlijke zegel van ridder Dirk van Nijenbeek. Het is zeldzaam dat zo’n zegel wordt gevonden op de plek waar het is gebruikt.’

Meteen valt op dat er uit het ronde koperen zegel een hap is genomen. Het metaal met een doorsnede van 6 centimeter is licht verbogen. En op het stempel zijn afdrukken en krasjes te zien. Samen vertellen ze Tuinstra een verhaal.

De smid of iemand anders gooide het zegel in de gracht

Op 8 januari 1296 is ridder Dirk van Nijenbeek op ruim zestigjarige leeftijd overleden in zijn kasteel aan de IJssel. ‘We weten niet precies hoe oud hij was, waarschijnlijk is hij rond 1232 geboren.’ Als ridder droeg hij een zegelstempel bij zich waarmee hij aktes en oorkonden bekrachtigde. ‘S. DNI TH.MILICI DE.NIENBEKE’ staat in het Latijn en met afkortingen aan de rand van het zegel: ‘Zegel van heer Dirk ridder van Nijenbeek’. In het midden staat het wapen van de ridder: een leeuw met een schuine stok erdoorheen. Aan de achterkant zit een oogje voor een kettinkje. Na Dirks dood heeft iemand het zegel aan de smid gegeven om het te vernietigen. ‘Zo werd voorkomen dat iemand in naam van Dirk nog aktes kon bekrachtigen.’

Laden…

Word abonnee en lees direct verder

Al vanaf € 9,- per maand leest u onbeperkt alle edities en artikelen van EW. Bekijk onze abonnementen.

Verder lezen?

U hebt momenteel geen geldig abonnement. Wilt u onbeperkt alle artikelen en edities van EW blijven lezen? Bekijk dan onze abonnementen.

Bekijk abonnementen

Er ging iets fout

Uw sessie is verlopen

Wilt u opnieuw

Premium Corner

Ingelogde abonnees van EWmagazine kunnen reageren
Bij het plaatsen van een reactie geldt een aantal voorwaarden. Klik hier voor de voorwaarden.

Reacties die anoniem worden geplaatst of met een overduidelijke schuilnaam zullen door de moderator worden verwijderd, evenals reacties die niets met het onderwerp van het artikel te maken hebben. Dit geldt evenzeer voor racistische of antisemitische reacties. De moderator handelt in opdracht van de hoofdredacteur.