Gaat Keijzer zich aansluiten bij Markuszower? Ze kan direct het boegbeeld zijn

Mona Keijzer bij de Algemene Politieke Beschouwingen, september 2025. (Foto: ANP).

In dit artikel

De feiten: Mona Keijzer verlaat de BBB

Bron: BBB-Kamerlid Henk Vermeer

Mona Keijzer gaat alleen door in de Tweede Kamer. De Volendamse vertrekt bij de BoerBurgerBeweging nadat het partijleiderschap haar is onthouden. De rivaliteit binnen de BBB is met het vertrek van Keijzer beslecht in het voordeel van de oprichters van de partij.

Vermeer: Keijzer voerde gesprekken met Markuszower

Keijzer was het partijleiderschap beloofd als Caroline van der Plas zou stoppen. Maar uiteindelijk koos de fractie voor Vermeer, een van de medeoprichters van de BBB. Keijzer zou de partij te rechts willen maken, tot een PVV-light willen vormen.

Vermeer zei dinsdagochtend dat het vertrouwen in Mona Keijzer is ‘geknakt’. Volgens hem voerde Keijzer zonder toestemming van BBB diverse gesprekken met Gidi Markuszower, die zich kort geleden met zeven andere afscheidde van de PVV.

Keijzer gaat door als onafhankelijk Kamerlid

Met het vertrek van Keijzer resteren voor de BBB nog maar drie zetels in de Kamer. Keijzer gaat in haar eentje door.

Rechtse partijen lijken langzamerhand het patent te hebben op afsplitsingen in het parlement. Sinds de eeuwwisseling vertrokken er tamelijk veel Kamerleden bij partijen als PVV, VVD en LPF. Wel waren er ook enkele politici die vertrokken aan de linkerkant: bij Volt, de SP en de PvdA.

In de huidige Tweede Kamer is het aantal fracties en groeperingen gegroeid tot zeventien. Daarvan hebben er acht een uitgesproken rechtse signatuur.

Ew's visie: BBB kiest met vertrek Keijzer voor de niche

Door: Victor Pak, politiek redacteur

Mona Keijzer staat een moeilijke tijd te wachten. Voor een eenpitter is Kamerwerk hard en eenzaam, mede doordat een afgesplitst Kamerlid minder ondersteuning krijgt dan iemand die er zit als lid van een fractie. Een democratisch onrecht, maar wel de realiteit.

De ambities van Mona Keijzer

Keijzer moet bedenken welke toekomst zij nog ziet in de politiek. Met 110.000 voorkeursstemmen heeft ze alle recht om de komende jaren in de Kamer te blijven. Maar haar ambities zijn ongetwijfeld groter dan alleen dat.

Ze heeft in Den Haag vrijwel alle posities bekleed, van Kamerlid tot staatssecretaris, minister en vicepremier. Alleen partijleiderschap kwam er nooit van. Dat kreeg ze niet bij het CDA – tot tweemaal toe – en evenmin bij de BBB.

Kritiek BBB op Keijzer ongeloofwaardig

Het is weinig geloofwaardig dat de BBB Keijzer nu bekritiseert vanwege haar rechtse koers. Die standpunten had ze ook al toen zij in 2023 met veel vertoon als ‘premierskandidaat’ werd gepresenteerd.

Toen het kabinet-Schoof nog niet demissionair was, besloot de partij onder Van der Plas geregeld om de lijn van PVV-leider Geert Wilders te volgen.

Met het vertrek van Keijzer kiest de BBB voor een niche. De partij wil zich weer toeleggen op de boeren, terwijl de afgelopen jaren juist naar verbreding van de achterban werd gestreefd. Het is onwaarschijnlijk dat de nieuwe koers succes brengt.

Gaat Keijzer zich aansluiten bij Markuszower?

Voor Keijzer ligt de toekomst open. Ideologisch past het haar goed om zich bij de Groep Markuszower aan te sluiten. Ze kan direct het aansprekende boegbeeld ervan zijn.

Markuszower en zes anderen verlieten de partij van Wilders omdat zij zich wel democratisch wilden organiseren en zich niet wensten te beperken tot de bekende anti-islamstandpunten van de PVV. Zo kunnen twee ‘afsplitsers’ elkaar helpen.

Wie zegt wat over de afsplitsing van Mona Keijzer?

Bron: X
  • Volgens BBB’er Henk Vermeer had Mona Keijzer al ‘tientallen keren gedreigd met opstappen’. Dat zij zonder toestemming van de BBB ‘diverse’ gesprekken had met PVV-verlater Gidi Markuszower, leidde ertoe dat het vertrouwen is ‘geknakt’.
  • In een verklaring op X schrijft Keijzer over ‘een grote vertrouwensbreuk’. ‘Afspraken en zorgvuldige besluitvorming bleken in de praktijk niet leidend.’ Ze geeft aan dat haar missie nog niet ten einde is.

Verdere verdieping: Mona Keijzer kan als 'afsplitser' succes hebben

Van de vijftien partijen die nu in de Tweede Kamer zitten, zijn er drie ooit begonnen door zich van hun partij af te splitsen. Het bekendste voorbeeld is de PVV van Geert Wilders. Hij vertrok in 2004 uit de VVD en wist sindsdien een dominante factor in de Nederlandse politiek te worden.

PVV-verlaters boeken tot nu toe weinig resultaat

Zijn grootste verkiezingsoverwinning haalde Wilders in 2023 toen de PVV, met 37 zetels de grootste werd. Van de PVV splitsen zich met regelmaat Kamerleden af, maar geen enkele van hen met goed gevolg. Het moet ook nog blijken of het lukt bij de zeven Kamerleden die recentelijk de Groep Markuszower begonnen, de grootste afscheiding van de PVV ooit.

Ook JA21 ontstond in 2020 door een afsplitsing. Joost Eerdmans en Annabel Nanninga verlieten Forum voor Democratie vanwege racistische uitspraken van leider Thierry Baudet. Na interne onrust hield JA21 bij de verkiezingen in 2023 één Kamerzetel over. Maar daarmee werd wel succes geboekt. Eenmansfractie Eerdmans haalde in 2025 bij de verkiezingen negen zetels.

JA21 en DENK wel succesvolle afsplitsingen

Daarmee is JA21 fors groter dan alle andere partijen in de Kamer die als afsplitsing begonnen. Ook veel groter dan DENK, maar die partij is niettemin succesvol. Zij ontstond in 2015 nadat Tunahan Kuzu en Selçuk Öztürk uit de fractie van de PvdA stapten. Sinds dat vertrek wist de partij zich constant te handhaven in de Tweede Kamer.

Dat dankt DENK aan een focus op Nederlanders met een islamitische of andere immigratieachtergrond. De partij komt sinds 2017 steevast uit op drie zetels bij Kamerverkiezingen.

Verder lezen: Meer over Mona Keijzer