Oorlog in Gaza over 60 dagen hervat? Ontwapening Hamas kan dat voorkomen

Als het geweld in Gaza niet ophoudt, komt van wederopbouw weinig terecht (Foto: ANP)

In dit artikel

De feiten: Vredesraad bijeen, Israël stelt Hamas ultimatum van zestig dagen

Bron: ANP, Times of Israel, Truth Social

In Washington is donderdag 19 februari de eerste formele bijeenkomst van de Board of Peace (Vredesraad) die Donald Trump in het leven heeft geroepen. De raad is onderdeel van het vredesplan dat de Amerikaanse president in oktober vorig jaar presenteerde.

Trump bracht zondag via zijn sociale medium Truth Social naar buiten dat de deelnemende landen al zeker 5 miljard dollar hebben toegezegd voor de wederopbouw van Gaza.

Vredesdeal: Hamas moet ontwapenen, dan vertrekt Israël

In de in oktober gesloten vredesdeal staat dat Hamas zich moet ontwapenen voordat Israël de Gazastrook volledig zal verlaten. Maar de terreurgroep weigert juist de wapens neer te leggen zolang het Israëlische leger nog in een deel van Gaza aanwezig is.

Trump heeft de afgelopen maanden meermaals aangegeven dat ‘de hel zal losbreken’ als Hamas zich niet in korte tijd ontwapent, zoals het volgens de Amerikaanse president heeft beloofd.

Volgens een hoge functionaris van Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft Hamas nog zestig dagen om te ontwapenen voor Israël de oorlog hervat. Kabinetssecretaris Yossi Fuchs zei maandag dat de Amerikaanse regering Israël heeft gevraagd het ultimatum van twee maanden te stellen.

Hamas reageerde dinsdag dat het geen weet had van zo’n ultimatum en reageerde afwijzend op het idee.

Wie zegt wat over de toekomst van Gaza?

Bron: National Post, Times of Israel, Al Jazeera, Drop Site, Truth Social
  • Nickolay Mladenov, de Bulgaarse Hoge Vertegenwoordiger voor Gaza van de Vredesraad tijdens de Veiligheidsconferentie van München: ‘Gaza moet worden bestuurd door een overgangsautoriteit (…) die de volledige civiele en veiligheidscontrole over Gaza op zich moet nemen. Dat omvat de ontwapening van alle facties in Gaza. Dat is de voorwaarde waaronder we kunnen zien dat de Israëlische strijdkrachten zich terugtrekken uit de huidige Gele Lijn, zodat we kunnen beginnen met de wederopbouw van de Gazastrook,’ aldus de Canadese krant National Post.
  • Yossi Fuchs, kabinetssecretaris van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu zei op een conferentie in Jeruzalem: ‘Hamas zal al zijn wapens moeten inleveren. Als dat lukt, prima. Zo niet, dan moeten de Israeli Defense Forces de missie voltooien,’ bericht de Israëlische krant The Times of Israel.
  • Hamas-functionaris Mahmoud Mardawi tegen Al Jazeera: ‘De verklaringen van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu en via de media zijn slechts dreigementen die geen basis hebben in de lopende onderhandelingen.’
  • Hamas-functionaris Basem Naim tegen Drop Site: ‘Het is duidelijk dat Netanyahu op zoek is naar nieuwe rechtvaardigingen om de agressie tegen Gaza voort te zetten en de oorlog te hervatten.’
  • De Amerikaanse president Donald Trump op Truth Social: ‘De lidstaten hebben meer dan 5 MILJARD DOLLAR toegezegd voor humanitaire hulp en wederopbouw in Gaza, en duizenden personeelsleden voor de Internationale Stabilisatiemacht en de lokale politie, om de veiligheid en vrede voor de inwoners van Gaza te handhaven. Het is van groot belang dat Hamas zich houdt aan zijn toezegging om te zorgen voor volledige en onmiddellijke demilitarisering.’
Reageren? Praat mee op X

EW's visie: Als Hamas niet ontwapent, is hervatting oorlog onvermijdelijk

Door: Matthijs van Schie, coördinator en redacteur Buitenland

Het gejuich was groot, toen begin oktober het staakt-het-vuren officieel werd gesloten. Begrijpelijk: de Israëlische gijzelaars zouden eindelijk vrijkomen, de Gazaanse bevolking zou niet langer veelvuldig worden getroffen door bombardementen en de humanitaire hulp zou toenemen.

Ontwapening Hamas moeilijkste, maar noodzakelijke voorwaarde vrede

Maar terwijl Trump met alle eer streek, was duidelijk dat het moeilijkste nog moest komen: de ontwapening van Hamas. Die is volgens het breed omarmde vredesplan een noodzakelijke voorwaarde voor vrede.

Bijna een halfjaar later is er nog weinig voortgang geboekt om de terreurorganisatie weg te krijgen. Hoewel in Trumps plan is vastgelegd dat Hamas moet ontwapenen en geen rol meer mag hebben in het bestuur, is daarvan nog niets terechtgekomen. Integendeel.

Artsen Zonder Grenzen: ‘gewapende mannen’ in Nasser-ziekenhuis

Al in de eerste weken nadat de oorlog was gestopt, kwamen veelvuldig berichten en beelden naar buiten van Hamas-strijders die vermeende collaborateurs en rivaliserende clans martelden en executeerden.

En begin deze week maakte Artsen Zonder Grenzen bekend sinds 20 januari geen ‘niet-kritieke’ werkzaamheden meer uit te voeren in het Nasser-ziekenhuis in Khan Younis vanwege de aanwezigheid van ‘gewapende mannen’ die patiënten intimideren, willekeurige arrestaties uitvoeren en er wapens opslaan.

Het toont hoe sterk de greep van Hamas is in het deel van de Gazastrook waar het Israëlische leger zich heeft teruggetrokken.

En ook in het gebied ten oosten van de ‘gele lijn’ waar de Israeli Defense Forces (IDF) nog aanwezig zijn, duiken geregeld Hamas-terroristen op die de gewapende strijd willen voortzetten. Bij bombardementen van Israël, dat zegt alleen te reageren op schendingen, komen met regelmaat Gazanen om.

Wat gebeurt er als dit geweld doorgaat?

Als het geweld niet ophoudt, zullen landen als Indonesië, dat bereid is 8.000 militairen te sturen, niet bereid zijn om deel te nemen aan de Internationale Stabilisatiemacht die volgens de afspraken in het staakt-het-vuren de broze vrede in Gaza zou moeten bewaken (zie ‘verdieping’ hieronder).

Dan is van wederopbouw geen sprake, hoeveel miljarden Trumps Vredesraad ook bereid is te investeren.

Aangezien geen buitenlandse macht zijn vingers wil branden aan het verslaan van Hamas en de jihadisten niets willen weten van een vrijwillige aftocht, lijkt hervatting van de Israëlische oorlog tegen Hamas vroeg of laat onvermijdelijk. Zeker aangezien Hamas het (nog niet door Netanyahu bevestigde) ultimatum afwijst van zestig dagen om te ontwapenen.

Voor de Palestijnen in Gaza is het een beangstigend scenario. Maar zolang niemand, inclusief Turkije en Qatar, met een andere werkbare oplossing komt om van het Hamas-probleem af te komen, helaas onvermijdelijk. Dat moet ook Trump, ondanks zijn opschepperij over een Vredesraad en een peperdure wederopbouw, beseffen.

Verdere verdieping: Indonesië is bereid om 8.000 soldaten naar Gaza te sturen

Indonesië is het eerste land dat formeel heeft toegezegd soldaten te zullen sturen voor de zogenoemde Internationale Stabilisatiemacht (ISF) in Gaza. Een regeringswoordvoerder liet weten dat 8.000 militairen kunnen worden ingezet.

Volgens hem zijn 1.000 Indonesiërs per april inzetbaar, de rest kan volgen in juni. Ook Marokko, Albanië en Griekenland willen zich volgens de Israëlische media The Jerusalem Post en KAN News bij de ISF voegen.

De afgelopen maanden liet Indonesië, evenals andere landen die overwogen troepen te sturen, weten dat zij alleen de al bestaande vrede zullen bewaken en niet van plan zijn de vrede af te dwingen. Volgens het Vredesplan van Trump moeten de ISF en een nieuwe Palestijnse politiemacht, die niet gelieerd is aan Hamas, samen toezien op de demilitarisering van Gaza.

Veel schendingen staakt-het-vuren

Hoewel de oorlog in oktober formeel is gestopt, is van echte vrede nog geen sprake. Meermaals per week verschijnen berichten over schendingen van het staakt-het-vuren, waarvan Israël en Hamas elkaar de schuld geven.

Gewapende strijders van Hamas en de Palestijnse Islamitische Jihad komen geregeld tevoorschijn uit tunnels en pogen de gele lijn naar door Israël gecontroleerd gebied over te steken om Israëlische soldaten onder vuur te nemen.

Israël voert, naar eigen zeggen als reactie op schendingen van het bestand door Hamas, ook geregeld luchtaanvallen en militaire acties uit.

Daarbij kwamen volgens het Hamas-ministerie van Gezondheid, dat geen onderscheid maakt tussen burgers en strijders, al ruim 600 mensen om sinds het staakt-het-vuren in oktober. Volgens Israël zijn sinds het staakt-het-vuren inging vier IDF-soldaten gedood.

Verder lezen over Gaza