EW 4000 Premium Corner

De Amelanders houden stand in hun centrum van de wereld

20 juni 2022Leestijd: 7 minuten

Op Ameland moeten vierduizend inwoners het met elkaar zien te rooien. Economie en milieuregels zetten de gemeenschap onder druk. En dan zijn er ook nog oude rekeningetjes te vereffenen.

Dit is een artikel uit het vierduizendste nummer van EW. In deze uitgave van het weekblad staat het getal 4.000 centraal.

Met 3.760 inwoners zit geen gemeente dichter bij de 4.000 dan Ameland. Het naburige Terschelling schiet er met zijn 4.960 inwoners ruim overheen. Vlieland is met 1.200 inwoners weer veel kleiner. Dat geldt helemaal voor Schiermonnikoog, met nog geen duizend inwoners.

Je verwacht dat de pakweg 4.000 Amelanders elkaar allemaal persoonlijk kennen, maar nee. Ze kennen hier niet iedereen. Wel bijna iedereen.

‘Ik zie vaak aan het gezicht of de fysiek tot welke familie iemand behoort,’ vertelt Richard Kiewiet (67), gepensioneerd natuuropzichter. Laatst bijvoorbeeld, een jonge voetballer op het sportveld. ‘Ik zeg: dat moet er eentje van Kooiker zijn. Bleek te kloppen.’

Oud-natuuropzichter Richard Kiewiet: ‘Veel mensen zitten onder hun niveau’. Foto: Reyer Boxem.

Kiewiet is een van de typisch Amelandse namen. Kooiker, Roep, Kanger, Nobel, Brouwer, Visser, De Jong en nog een paar andere ‘stammen’ domineren de populatie. Amateurhistoricus Pieter-Jan Borsch (70) heeft een databank met de stamboekgegevens van alle 90.000 Amelanders sinds het jaar 1700. Als je zover teruggaat, blijkt dat 95 procent van de Amelanders familiebanden met elkaar heeft. ‘Vaak zonder dat ze het van elkaar weten.’

‘Ik woon hier al vierhonderd jaar,’ zegt Kiewiet. Omdat zijn achternaam zo vaak voorkomt op het eiland, heet hij ook ‘Richard van Jan van Joeke-Willem’. Zo krijgen de eilanders er meteen de hele familielijn bij. Voorkomt verwarring.

Friesland zonder Fries

Ameland hoort bij Friesland, maar Fries wordt er niet gesproken. Amelanders blijven liefst op zichzelf. Pas in 1704 verkocht de familie van vrijheer Cammingha het eiland aan stadhouder Johan Willem Friso van Oranje en werd het een stukje Nederland. ‘In de titulatuur van koning Willem-Alexander staat nog altijd dat hij Vrijheer van Ameland is, maar daarmee doen de Oranjes verder weinig en dat is absoluut niet erg,’ zegt Kiewiet.

Amelanders snappen dat het eiland vrijwel volledig op toerisme draait – 650.000 bezoekers per jaar – maar vrezen dat het benodigde personeel van elders wordt aangetrokken, waardoor de huizenprijzen explosief stijgen en het voor eigen volk onbetaalbaar wordt om hier te blijven. Het schrikbeeld, zegt iedereen, is dat ‘we elke morgen vanaf de vaste wal de boot nemen om op het eigen eiland acht uur lang in een café te werken, voordat we ’s avonds weer vertrekken’.

Daarom willen ze van een vaste oeververbinding niks weten. Dat opent de mogelijkheid van pendelen en dan verlies je de status aparte. De Waddenzee is kwetsbaar natuurgebied en ook daarom is zo’n brug of tunnel geen passende optie.

Laden…

Word abonnee en lees direct verder

Al vanaf € 9,60 per maand leest u onbeperkt alle edities en artikelen van EW. Bekijk onze abonnementen.

Verder lezen?

U hebt momenteel geen geldig abonnement. Wilt u onbeperkt alle artikelen en edities van EW blijven lezen? Bekijk dan onze abonnementen.

Bekijk abonnementen

Er ging iets fout

Uw sessie is verlopen

Wilt u opnieuw

Premium Corner

Ingelogde abonnees van EWmagazine kunnen reageren
Bij het plaatsen van een reactie geldt een aantal voorwaarden. Klik hier voor de voorwaarden.

Reacties die anoniem worden geplaatst of met een overduidelijke schuilnaam zullen door de moderator worden verwijderd, evenals reacties die niets met het onderwerp van het artikel te maken hebben. Dit geldt evenzeer voor racistische of antisemitische reacties. De moderator handelt in opdracht van de hoofdredacteur.