Influencers zeggen het, dus dan moet het waar zijn. EW‘s wetenschapsredacteur Laurien Onderwater duikt goed gemutst in de wonderlijke wereld van online gezondheidshypes en scheidt het kaf van het koren. Deze week: een koffieklysma ontgift het lichaam.
Na kraanwater is koffie de meest gedronken drank in ons land: 83 procent van de volwassenen drinkt wel eens een bakkie pleur, troost of leut.
Maar die bijna 15 miljoen Nederlanders doen dat allemaal verkeerd, zo blijkt. Koffie moet je helemaal niet drinken. Je moet het tot je nemen via de endeldarm.
Ja, u leest het goed: koffie gaat niet door de mond, maar via de kont. Althans, als ik het internet mag geloven.
Dat moest ik verder uitzoeken.
De claim: dikke darm spoelen met koffie zou gezondheidsvoordelen hebben
Verschillende bedrijven, coaches en – uiteraard – zelfbenoemde gezondheidsinfluencers promoten het zogeheten koffieklysma of coffee enema. Het laatste deel van de dikke darm spoelen met het zwarte goud zou namelijk tal van gezondheidsvoordelen opleveren.
De lever heeft er, om te beginnen, het meest baat bij: de stoffen cafeïne, kahweol en cafestol verhogen de galproductie, waardoor de lever efficiënter afvalstoffen kan afvoeren. Dat helpt het lichaam te ontgiften.
De koffie-in-je-kont-methode zou helpen bij gewichtsverlies
Volgens voorstanders zorgt een koffieklysma er ook voor dat de lever veel meer glutathion-S-transferase produceert, een sterke antioxidant die vrije radicalen – reactieve moleculen die cellen beschadigen – neutraliseert.
Verder zou de koffie-in-je-kont-methode helpen bij gewichtsverlies, het immuunsysteem, vermoeidheidsklachten en de spijsvertering.
Maar de grootste claim die natuurgeneeskundigen maken, is dat koffieklysma’s zelfs zouden helpen bij de behandeling van ernstige ziekten als kanker.
De werkelijkheid: koffie is geen medicijn
Vast staat dat klysma’s kunnen helpen bij verstopping, het toedienen van medicijnen of het legen van de darm voor een onderzoek of operatie. De spoeling wordt in dat geval uitgevoerd door een arts of verpleegkundige.
Maar het zal niet verbazen dat geen van de hierboven opgesomde effecten van koffieklysma’s zijn bewezen of ook maar enigszins goed voor je zijn. De positieve gevoelens die veel mensen beweren, zijn resultaat van het alom bekende placebo-effect.
En vergeet niet dat de lever het ontgiftingsorgaan bij uitstek is. Je hoeft dus helemaal niet te detoxen, want dat doe de lever keurig voor je! Die hoeft zelf niet te worden ontgift door een slang met een liter koffie in de endeldarm te duwen.
De lever is het ontgiftingsorgaan bij uitstek
Toch zijn koffieklysma’s zo populair dat zelfs de Mayo Clinic, een van ‘s werelds beste ziekenhuizen, zich genoodzaakt voelt te waarschuwen voor de gevaren.
‘Koffieklysma’s zijn in verband gebracht met vele sterfgevallen,’ staat er op de website van de Mayo Clinic. ‘En in het algemeen kan darmreiniging ook minder ernstige bijwerkingen veroorzaken. Deze omvatten krampen, een opgeblazen gevoel, diarree, maagklachten en braken. Bij sommige darmaandoeningen, zoals colitis of een verstopte darm, kan darmreiniging leiden tot verergering van de symptomen. Het kan ook leiden tot complicaties, zoals bloedingen in het spijsverteringskanaal.’
In deze rubriek ‘Gezond verstand’ neemt wetenschapsredacteur Laurien Onderwater gezondheidsclaims onder de loep. Laurien studeerde biomedische wetenschappen aan de Vrije Universiteit Amsterdam, waar ze haar master behaalde in de immunologie en in de wetenschapscommunicatie.
Koffie is geen steriele vloeistof, dus infecties liggen op de loer, evenals scheurtjes van de darmwand. Het gaat namelijk lang niet altijd goed wanneer gebruikers zelf zo’n slang (een canule) inbrengen.
En laat hij of zij de zwarte drank niet voldoende afkoelen, dan kunnen er rectale brandwonden optreden. Auw.
Wat je wel kunt doen om de lever een kleine opkikker te geven? Koffie drinken.
Een paar kopjes per dag zou een beschermend effect hebben op de lever en nieren, blijkt uit verschillende studies. Wetenschappers van de Wageningen Universiteit, onder leiding van Ellen Kampman, ontdekten in darmkankerpatiënten dat het drinken van drie tot vier koppen koffie per dag de kans verlaagde op terugkeer van de ziekte en de kans op overleving juist verhoogde.
En zo heeft het drinken van een paar kopjes koffie nog tal van andere gezondheidsvoordelen. Gewoon via de traditionele route. Dat is ook veel lekkerder.
Oordeel van uw wetenschapsredacteur over het koffieklysma:
Koffie werkt beter via een mok dan via een slang.